امام باقر علیه السلام فرمودند:  به خدا سوگند که او (مهدی (علیه السلام)) مضطر (حقیقی) است که در کتاب خدا آمده می فرماید: «اَمَّن یجیب المضطر اذ ادعاه و یکشف السؤ...» بحارالانوار، ج ٥٢، ص ٣٤١ 

سواد اطلاعاتی و تفکر نقادانه

یکی از مهارت‌های مهم فضای مجازی، سواد اطلاعاتی و تفکر نقادانه است. یعنی توانایی تشخیص درست از غلط، واقعیت از شایعه، و محتوای مفید از محتوای فریبنده. 
چرا این مهارت اینقدر مهم است؟ چون در غیر این صورت، ممکن است دچار شایعه‌پراکنی، کلاهبرداری، ترویج اطلاعات نادرست یا حتی افسردگی ناشی از بمباران اخبار منفی شویم. در واقع این مهارت مانند «سیستم ایمنی» ذهن در فضای مجازی عمل می‌کند.
 این مهارت چند تا بخش اصلی دارد:
ادامه مطلب

مهارت مقابله با تغییر باورها در فضای مجازی

مکانیزم تغییر باور در فضای مجازی، یک فرآیند علمی، حساب‌شده و هدفمند است که از نقاط ضعف روانشناختی و ویژگی‌های طبیعی مغز انسان بهره می‌برد. این مکانیزم آنقدر ظریف و تدریجی است که فرد معمولاً متوجه نمی‌شود در حال تغییر باور است و آن را حاصل انتخاب و تفکر مستقل خود می‌داند. برای مقابله با این مکانیزم، باید:
۱.  به جای دنبال‌کردن منابع هم‌سو، از منابع مختلف و با رویکردهای گوناگون استفاده کند تا تصویر جامعی از واقعیت به دست آورد.
۲.  به خود فرصت دهد تا از فضای مجازی فاصله بگیرد و اطلاعات را با آرامش و بدون فشار هیجانی پردازش کند. 

ادامه مطلب

به این رسانه‌ها بدبین باشید؛ دلیل؟ تجربه!

مینا فرقانی
 
اگر برای حفاظت از مرزهای یک کشور، هزاران نگهبان و دیده‌بان لازم است، از مرزهای ذهن و باور یک ملت چگونه باید محافظت کرد؟ بازنشر بخشی از پیام رهبر انقلاب، بار دیگر این پرسش را به میان آورده است؛ پیامی که «گوش‌ها» را پنجره مغز و قلب معرفی می‌کند و نسبت به اثرگذاری رسانه‌های همسو با دشمن، هشدار می‌دهد. این توصیه‌ها صرفاً ناظر به مصرف اخبار نیست؛ بلکه به مسئله‌ای عمیق‌تر یعنی «صیانت از ادراک عمومی» و «حفاظت از ذهن و قلب انسان» اشاره دارد.
در برابر این رسانه‌ها باید از خود مراقبت کرد
ادامه مطلب

مدیریت هویت دیجیتال و حریم خصوصی

مهارت «مدیریت هویت دیجیتال و حریم خصوصی» یعنی بدانیم «چه چیزی»، «کجا» و «با چه کسی» از اطلاعات شخصی‌مان را به اشتراک بگذاریم. در دنیای امروز، اطلاعاتی مثل شماره تماس، عکس‌ها، موقعیت مکانی و حتی نظراتِ ما، بخشی از «هویت دیجیتال» ما را می‌سازند. عدم مدیریتِ این اطلاعات، می‌تواند منجر به سرقت هویت، کلاهبرداری، از دست دادن شغل یا حتی آسیب‌های عاطفی و اجتماعی شود.
در این رابطه به چند مؤلفه‌های اصلی باید توجه داشت:
ادامه مطلب

چند نکته از سواد رسانه‌ای 4

۱۶- بررسی رسیدهای خرید اینترنتی: پس از خرید، رسیدهای خریدتان را حفظ و آن‌ها را با اطلاعات کارت اعتباری و حساب بانکی خود مقایسه کنید. در صورت مشاهده هرگونه اختلافی، مراتب را بلافاصله به صادر کننده کارت اعتباری گزارش کنید.
ادامه مطلب

چند نکته از سواد رسانه‌ای

۱۱- افراد بی‌هویت و پست را به شهرت نرسانیم. بسیاری از افراد بی‌ریشه و لاابالی که گاهاً نیز رفتارهای احمقانه و ناهنجاری از خود بروز می‌دهند، در فضای مجازی فقط دنبال معروف شدن و افزایش شهرت خود هستند؛ بنابراین ما نباید با دنبال کردن صفحات آن‌ها و خواندن مطالب و تصاویر آن‌ها و دادن نظرات، به آن‌ها در رسیدن به این شهرت کاذب کمک کنیم.
۱۲- «اشتباه کردم که اعتماد کردم و این موجب فریب خوردنم شد». این وجه اشتراک صحبت‌های همه کسانی است که در فضای مجازی فریب خورده‌اند و مورد سوءاستفاده مالی یا جسمی قرار گرفته‌اند.
ادامه مطلب

زنگ خطر برای والدین ایرانی؛ وقتی سرباز دشمن در اتاق فرزند شماست!

همین لحظه که فرزند نوجوان شما در اتاقش مشغول چرخیدن در گوشی است، آیا می‌توانید تصور کنید که آنچه او سرگرمی می‌پندارد، در واقع دامی است که او را به سربازی برای میدان جنگ تبدیل می‌کند؟
این تصویر ترسناک، زنگ خطری است که اخیراً به صدا درآمده است.
«اتاق فرمان» گروهک منافقین با انتشار فهرستی از ۵۴۳ نفر از عوامل خود که در حوادث اخیر کشته شده‌اند، پرده از رازی برداشت که نباید هیچ پدر و مادری از آن بگذرد. 
در این فهرست، نام نوجوانان ۱۳ تا ۱۶ ساله نیز به چشم می‌خورد؛ نوجوانانی که رسماً توسط این گروه تروریستی جذب شده و به کف خیابان فرستاده شده بودند.
ادامه مطلب

وقتی امنیت، فراتر از آنتی‌ویروس می‌شود

آیا می‌دانید امروزه «سواد رسانه‌ای» بخشی از آموزش سواد امنیتی را تشکیل می‌دهد؟
دیگر زمان آن گذشته که فکر کنیم امنیت سایبری یعنی فقط نصب آنتی‌ویروس یا انتخاب پسوردهای سخت.
کشورهای پیشرو فهمیده‌اند که امنیت واقعی فراتر از فایروال‌هاست (Firewalls)؛ خطرناک‌ترین ویروسی که آینده یک کشور را تهدید می‌کند، ویروسی است که وارد مغز افراد می‌شود.
به همین خاطر، رویکرد آموزشی دنیا تغییر کرده و به سمت ترکیب این دو مفهوم رفته است.
 فنلاند (دفاع در برابر جنگ روانی):
ادامه مطلب

چگونه از سلامت روان کودکان در برابر اخبار منفی محافظت کنیم؟

این روزها بیش از هر زمان دیگری در رسانه‌ها، کلمات سختی مانند اغتشاش، آتش‌سوزی و یا تهدید شنیده می‌شوند.
ذهن کودکان توانایی تحلیل این مسائل را ندارد و قرارگرفتن در معرض این اخبار، می‌تواند عوارض کوتاه‌مدت و یا بلندمدتی برای آن‌ها داشته باشد.
- قبل از هر چیزی، ترس را بپذیرید (مثلاً: می‌فهمم ترسیدی)
احساس را تأیید کنید، نه ترس را تشدید.
بگویید (من کنارتم، با هم از این مشکل رد می‌شیم)
می‌توانید از این تکنیک استفاده کنید:
- تکنیک تنفس آرام
به کودک یاد دهید در لحظات استرس:
ادامه مطلب

صفحه‌ها